του Γιώργου Σ. Σκορδίλη
Η απόφαση της αμερικανικής κυβέρνησης να υιοθετήσει νέο εκτελεστικό διάταγμα για την ενίσχυση της εθνικής ναυτιλιακής βιομηχανίας προκαλεί αναταράξεις σε παγκόσμιο επίπεδο, θέτοντας την ευρωπαϊκή και ελληνική ναυτιλία μπροστά σε νέες προκλήσεις και στρατηγικούς ελιγμούς.
Η αποσύνδεση από την Κίνα και η αναβάθμιση των αμερικανικών ναυτιλιακών υποδομών και της εμπορικής τους ισχύος δεν αφορά μόνο την Αμερική, αλλά προκαλεί αναταράξεις στις διεθνείς θαλάσσιες μεταφορές, με προεκτάσεις σε μια σειρά από τομείς που επηρεάζουν τις ευρωπαϊκές και ελληνικές ναυτιλιακές δραστηριότητες.
Η ενίσχυση της αμερικανικής ναυτιλίας και της εφοδιαστικής αλυσίδας των ΗΠΑ μπορεί να ανατρέψει τις ισορροπίες στην παγκόσμια ναυτιλία, φέρνοντας την Ευρώπη σε δύσκολη θέση.
Η στρατηγική αυτή αποσκοπεί στην αποδυνάμωση της κινεζικής επιρροής στην αγορά και στη δημιουργία νέων αγορών για τις αμερικανικές εταιρείες, οι οποίες ήδη προετοιμάζονται να ανακαταλάβουν μερίδιο αγοράς.
Αυτό ενδέχεται να επηρεάσει την ανταγωνιστικότητα των ευρωπαϊκών ναυτιλιακών εταιρειών, οι οποίες ήδη αντιμετωπίζουν τις συνέπειες της οικονομικής ύφεσης και της πανδημίας.
Η ανισόρροπη ανάπτυξη των λιμανιών και της ναυτιλιακής υποδομής των ΗΠΑ δημιουργεί νέες συνθήκες στην παγκόσμια ναυτιλία, θέτοντας σε κίνδυνο τις ευρωπαϊκές υποδομές.
Το πέρασμα εμπορευμάτων μέσω αμερικανικών λιμανιών ενδέχεται να εξασφαλίσει ταχύτερες, πιο ανταγωνιστικές υπηρεσίες, αλλά και να ανακατανείμει τις θαλάσσιες διαδρομές, μειώνοντας τη σημασία των ευρωπαϊκών λιμανιών για τη διεθνή εμπορική κίνηση.
Οι πιθανές επιπτώσεις στην ελληνική ναυτιλία
Η Ελληνική ναυτιλία, η οποία κατέχει ηγετική θέση στον παγκόσμιο ναυτιλιακό χάρτη, θα βρεθεί αντιμέτωπη με τις αλυσιδωτές επιπτώσεις του νέου Αμερικανικού διατάγματος.
Η Ελλάδα, έχοντας στρατηγικά λιμάνια, όπως ο Πειραιάς, η Θεσσαλονίκη κ.α., και με τις ελληνικές ναυτιλιακές εταιρείες να ελέγχουν ένα σημαντικό ποσοστό της παγκόσμιας εμπορικής κίνησης, αναμένεται να αντιμετωπίσει τον αυξανόμενο ανταγωνισμό από τις ΗΠΑ.
Η αλλαγή στην παγκόσμια εμπορική δυναμική αναμένεται να προκαλέσει ανακατατάξεις στις λιμενικές συνεργασίες και τις διεθνείς ναυτιλιακές συμφωνίες.
Η Ελλάδα, η οποία έχει επενδύσει στρατηγικά σε συνεργασίες με την Κίνα, ενδέχεται να βρεθεί σε δύσκολη θέση λόγω της πίεσης που ασκείται από την αμερικανική πολιτική αποσύνδεσης.
Το γεγονός ότι οι ΗΠΑ ενδυναμώνουν τη ναυτιλιακή τους βιομηχανία και τα λιμάνια τους, με τη βοήθεια του διατάγματος, δημιουργεί ανταγωνιστικές πιέσεις για τα ελληνικά λιμάνια.
Η συνεργασία μεταξύ της Ελλάδας και της Κίνας στο πλαίσιο των λιμανιών (ιδιαίτερα στο λιμάνι του Πειραιά) ενδέχεται να επηρεαστεί, καθώς οι γεωπολιτικές εξελίξεις και η αμερικανική πίεση μπορούν να προκαλέσουν αλλαγές στους όρους και τις προϋποθέσεις αυτών των συμφωνιών.
Οι στρατηγικές αντιπαραθέσεις ΗΠΑ - Κίνας ενδέχεται να οδηγήσουν σε αβεβαιότητα, προκαλώντας ανατροπές στη δυναμική της ελληνικής ναυτιλίας.
Η ελληνική κυβέρνηση και οι ναυτιλιακοί φορείς θα κληθούν να ανταποκριθούν στην πρόκληση του νέου αμερικανικού διατάγματος, επαναπροσδιορίζοντας τη στρατηγική τους στον τομέα της ναυτιλίας και των λιμενικών υποδομών.
Η ενίσχυση των ελληνικών λιμανιών και η αναβάθμιση των ναυτιλιακών υπηρεσιών, ώστε να παραμείνουν ανταγωνιστικά απέναντι στον αμερικανικό ανταγωνισμό, θα πρέπει να είναι κεντρικό σημείο της στρατηγικής ανάπτυξης της χώρας.
Η στρατηγική προσέγγιση της Ελλάδας μπορεί να περιλαμβάνει τη συνεργασία με την Ευρωπαϊκή Ένωση και την περαιτέρω ενίσχυση των ναυτιλιακών σχέσεων με τις ΗΠΑ, ώστε να διασφαλιστεί η ευρωπαϊκή ανταγωνιστικότητα απέναντι στην αμερικανική επέλαση.
Η διατήρηση και ενίσχυση των εφοδιαστικών διαδρόμων μέσω των ελληνικών λιμανιών, αλλά και η αξιοποίηση του ρόλου της χώρας ως γέφυρας ανάμεσα στην Ευρώπη και τη Μέση Ανατολή, ενδέχεται να αποτελέσει τη βάση για την εξισορρόπηση των πιέσεων που θα προκύψουν από τις αλλαγές στη ναυτιλιακή αγορά.
Το νέο εκτελεστικό διάταγμα των ΗΠΑ θέτει τις βάσεις για σημαντικές αλλαγές στην παγκόσμια ναυτιλιακή αγορά, επηρεάζοντας άμεσα τις στρατηγικές του ανταγωνισμού στην Ευρώπη και στην Ελλάδα.
Η ικανότητα της Ελλάδας να προσαρμοστεί στις νέες διεθνείς συνθήκες, να ενισχύσει τις λιμενικές υποδομές και να διατηρήσει τη στρατηγική της συνεργασία με τις ΗΠΑ και την Κίνα θα είναι κρίσιμη για τη διατήρηση της ναυτιλιακής της υπεροχής.
