Της Ελευθερίας Πιπεροπούλου
Ένα νέο pre-seed fund ύψους 5 εκατ. ευρώ ανακοίνωσε ότι λανσάρει η Metavallon VC, με εστίαση στους τομείς του deep tech και των life sciences. Το "Brain Gain Fund” θα επενδύει από €200.000 έως €400.000 σε pre-seed startups, που είτε έχουν ιδρυθεί εκτός Ελλάδας, είτε προέρχονται από ελληνικά πανεπιστήμια, υπό την προϋπόθεση ότι θα δεσμευτούν να δημιουργήσουν ομάδες R&D ή προϊόντων παγκόσμιας κλάσης στην Ελλάδα.
Το Brain Gain Fund υποστηρίζεται από διεθνή επενδυτική ομάδα με παρουσία στην Ελλάδα, σε συνεργασία με την Ελληνική Αναπτυξιακή Τράπεζα Επενδύσεων (ΕΑΤΕ).
Ποιο κενό καλύπτει
Η δημιουργία του νέου fund έρχεται ως απάντηση στο κενό που παρατηρείται στο pre-seed στάδιο. Όπως εξηγεί στο Capital.gr ο Γιώργος Καραντώνης, Partner της Metavallon VC, με το Metavallon II το ενδιαφέρον του VC έχει μετατοπιστεί σε πιο ώριμες εταιρείες, που τυπικά έχουν ήδη πραγματοποιήσει τις πρώτες τους πωλήσεις. "Σε αυτό ακριβώς το στάδιο πιστεύουμε ότι μπορούμε να προσφέρουμε σαν ομάδα καλύτερη υποστήριξη και να δημιουργήσουμε μεγαλύτερη αξία για τους επενδυτές μας”, τονίζει. Ταυτόχρονα όμως, πολλές ομάδες στο pre-seed στάδιο δυσκολεύονται να βρουν χρηματοδότηση - ακριβώς το κενό που έρχεται να καλύψει το Brain Gain Fund: "Ακούμε όμως συνέχεια ότι πολλές ομάδες δεν μπορούν να βρουν την αρχική pre-seed επένδυση και βλέπουμε αξιόλογες ομάδες που εάν είχαν προχωρήσει λίγο ακόμα θα θέλαμε να επενδύσουμε. Τα συζητήσαμε λοιπόν αυτά με τους επενδυτές μας και μερικοί από αυτούς ανταποκρίθηκαν με ενθουσιασμό, τον οποίο μοιράστηκε και η ΕΑΤΕ και έτσι μπήκαν οι βάσεις για το Brain Gain Fund”, τονίζει ο κ. Καραντώνης.
Το ελληνικό πανεπιστήμιο και οι δυσκολίες των Ελλήνων founders
Σημαντικό μέρος της στόχευσης του νέου fund αφορά τις πανεπιστημιακές ομάδες και τη μεταφορά τεχνολογίας, έναν τομέα όπου η Ελλάδα εξακολουθεί να υστερεί σε σχέση με το εξωτερικό. Όπως επισημαίνει ο κ. Καραντώνης, το άνοιγμα των ελληνικών πανεπιστημίων στην επιχειρηματικότητα και την ιδιωτική πρωτοβουλία είναι μια διαδικασία που ξεκίνησε με καθυστέρηση και βρίσκεται ακόμη σε εξέλιξη - ένας από τους βασικούς λόγους για τους οποίους πολλοί Έλληνες founders και επιστήμονες, παρά το γεγονός ότι διαπρέπουν στο εξωτερικό, αντιμετωπίζουν εμπόδια όταν επιχειρούν στην Ελλάδα.
"Στο εξωτερικό, τα καλά πανεπιστήμια διαθέτουν οργανωμένα γραφεία μεταφοράς τεχνολογίας και pre-seed funds και υποστηρίζουν αποτελεσματικά την εμπορική αξιοποίηση των αποτελεσμάτων της έρευνας. Στην Ελλάδα έχει πλέον τεθεί σε μεγάλο βαθμό το νομικό πλαίσιο, αλλά αυτό που πρέπει να βελτιωθεί είναι η στελέχωση των δομών με το κατάλληλο προσωπικό και η λειτουργία τους με ανταποδοτικά κριτήρια ιδιωτικού τομέα, κατά το δυνατό”, αναφέρει ο κ. Καραντώνης.
Τι χρειάζεται
Η ίδρυση του fund συνδέεται με τη σταδιακή αντιστροφή του brain drain, ωστόσο ο Γιώργος Καραντώνης σημειώνει ότι το πρόβλημα στην Ελλάδα δεν είναι τόσο η απουσία κινήτρων, όσο η εφαρμογή τους.
"Ακούμε ότι το πλαίσιο παροχής των φορολογικών κινήτρων σε Έλληνες που επιστρέφουν είναι γραφειοκρατικό και αργό και έχουμε παραδείγματα ιδρυτών που αποκλείστηκαν για τυπικούς λόγους και λάθη των λογιστών τους. Επίσης, όλο το πλαίσιο των επιδοτήσεων για την έρευνα και καινοτομία λειτουργεί αναχρονιστικά και αναποτελεσματικά με αδιαφάνεια και τεράστιες καθυστερήσεις τόσο στην αξιολόγηση, όσο και στην υλοποίηση των έργων”, τονίζει, προσθέτοντας ότι η βελτίωση αυτών των μηχανισμών είναι προϋπόθεση πριν ανοίξει η συζήτηση για νέες πρωτοβουλίες.
Στα 36 εκατ. ευρώ το Metavallon II
Την ίδια στιγμή, το Metavallon II συνεχίζει την επενδυτική του πορεία. Το fund έχει πλέον συγκεντρώσει 36 εκατ. ευρώ και έχει πραγματοποιήσει 7 επενδύσεις, ενώ στόχος είναι περίπου 15 ακόμη μέχρι τα μέσα του 2028, οπότε και θα επεκταθεί η επενδυτική του περίοδος.
Στο χαρτοφυλάκιό του περιλαμβάνονται μέχρι σήμερα δύο εταιρείες που δραστηριοποιούνται στον χώρο της εκπαίδευσης, δύο στον τομέα culture & hospitality και από μία σε ESG, AI for business και βιοτεχνολογία. Επιπλέον, αυτή τη στιγμή βρίσκονται σε διαπραγμάτευση δύο ακόμη προσφορές (term sheets), που αναμένεται να μετατραπούν σε επενδύσεις εντός του πρώτου τριμήνου του έτους.
Ανάκτηση ταλέντων και διεθνής προοπτική
Στη σχετική ανακοίνωση τονίζεται ότι το "Brain Gain Fund” "γεννήθηκε από χρόνια στενής συνεργασίας με founders και από την παρατήρηση τόσο των προκλήσεων όσο και του ανεκμετάλλευτου δυναμικού του ελληνικού οικοσυστήματος”. Ο Δημήτρης Ιακωβίδης, Partner και υπεύθυνος του fund, εξέφρασε την πεποίθηση ότι "με έγκαιρη δέσμευση, υπομονετικό κεφάλαιο και την κατάλληλη τοπική υποστήριξη, μπορούν να δημιουργηθούν στην Ελλάδα deep tech εταιρείες ανταγωνιστικές σε παγκόσμιο επίπεδο”.
Η έναρξη του fund εναρμονίζεται με τον ευρύτερο εθνικό στόχο της χώρας να προχωρήσει πέρα από την ανάκαμψη και να κινηθεί προς ανάπτυξη με οδηγό την καινοτομία. Όπως υπενθυμίζεται, μετά την οικονομική κρίση του 2009 πάνω από 600.000 εξειδικευμένοι επαγγελματίες εγκατέλειψαν τη χώρα, δημιουργώντας μια μακροχρόνια "διαρροή εγκεφάλων”. Σήμερα, αυτή η τάση αναστρέφεται σταδιακά, υποστηριζόμενη από βελτιωμένη οικονομική σταθερότητα, στοχευμένα φορολογικά κίνητρα για R&D και ένα ώριμο τεχνολογικό οικοσύστημα που προσελκύει τόσο επιστρέφοντες ταλαντούχους όσο και διεθνείς founders.
Όπως επισημαίνει ο κ. Ιακωβίδης, το fund δεν στοχεύει μόνο σε Έλληνες founders που βρίσκονται στο εξωτερικό. Στην πραγματικότητα, παρατηρείται μια σαφής και αυξανόμενη κίνηση παγκόσμιων deep tech startups που επιδιώκουν να δημιουργήσουν κλιμακούμενο R&D σε ευρωπαϊκές χώρες με υψηλό τεχνικό δυναμικό και χαμηλότερο κόστος σε σχέση με παραδοσιακά κέντρα όπως το Λονδίνο, το Βερολίνο ή η Βοστόνη, με την Ελλάδα να τοποθετείται ολοένα και καλύτερα ώστε να καλύψει αυτή τη ζήτηση.