Του Νίκου Κωτσικόπουλου
Άλλαξαν τα χαρακτηριστικά της χρηματοδότησης των ελληνικών επιχειρήσεων το 2025, σε σχέση με το 2024 αλλά και το 2023. Τρεις σημαντικές αλλαγές παρατηρήθηκαν στο δεκάμηνο μέχρι το τέλος του Οκτωβρίου που συνοψίζονται σε: κάμψη του έντονου αυξητικού ρυθμού των δανείων (αυτών με συγκεκριμένη διάρκεια) για μεγάλες επιχειρήσεις, μεγάλη αύξηση των πιστωτικών γραμμών και τέλος αύξηση του δανεισμού των μικρομεσαίων επιχειρήσεων.
Οι αλλαγές αυτές εντοπίζονται στα συγκεντρωτικά στοιχεία που διαθέτει και αναλύσει στην Ενδιάμεση Έκθεση η ΤτΕ. Από τις μεγάλες επιχειρήσεις αυτές που είχαν συγκεκριμένο σχέδιο ή ανάγκες δανείστηκαν για επενδύσεις μέσω του RRF και ενόψει κύματος συμβάσεων το 2026 πριν τη λήξη του προγράμματος, παρατηρήθηκε μία καμπή στα δάνεια με συγκεκριμένη χρονική διάρκεια- τα "δάνεια τακτής λήξης".
Επίσης οι μεγάλες επιχειρήσεις έχουν πληθώρα χρηματοδοτικών λύσεων. Κυρίως όμως, οι μεγάλες επιχειρήσεις είναι κατά βάση εξαγωγικές και έπρεπε να λάβουν αποφάσεις σε μία περίοδο που η απειλή των δασμών ήταν έντονη.
Οι τράπεζες και οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις "συναντήθηκαν" στο σημείο αυτό και η ροή δανείων αυξήθηκε προς αυτές, καλύπτοντας μέρος της ποσότητας δανεισμού το 2024. Αλλά καθώς τα δάνεια τακτής λήξης των μεγάλων επιχειρήσεων ήταν το μεγαλύτερο μέρος της πίτας των νέων δανείων, η καθαρή πιστωτική επέκταση των τραπεζών έχει κόψει ταχύτητα σε συνδυασμό με αποπληρωμές και τις τελευταίες εκκαθαρίσεις κόκκινων δανείων από τις τράπεζες.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που δίνει η ΤτΕ ενώ ο ρυθμός αύξησης του τραπεζικού δανεισμού είχε αυξηθεί στο δεκάμηνο σε 16% (από 8,5% το 2024), η μέση μηνιαία καθαρή ροή τραπεζικής χρηματοδότησης προς τις ΜΧΕ μειώθηκε σε 438 εκατ. ευρώ από 557 εκατ. ευρώ. Δηλαδή τα καθαρά νέα δάνεια που προστέθηκαν στα χαρτοφυλάκια των τραπεζών ήταν 4,38 δισ. ευρώ στο δεκάμηνο του 2025, από 5,57 δισ. ευρώ στο δεκάμηνο του 2024.
Βεβαίως η μέση μηνιαία ακαθάριστη ροή τραπεζικών δανείων καθορισμένης διάρκειας (τακτής λήξης) στο δεκάμηνο του 2025 ήταν μεγάλη, αλλά και πάλι μειώθηκε σε 1,5 δισ. ευρώ από 2 δισ. ευρώ στο πρώτο δεκάμηνο του 2024. Οι νέες εκταμιεύσεις δηλαδή, το 2025 υποχώρησαν σε 15 δισ. ευρώ από 20 δισ. ευρώ το 2024 στο δεκάμηνο.
Τα δάνεια προς μεγάλες επιχειρήσεις , που αντιπροσώπευαν τα 2/3 αυτής της ακαθάριστης ροής (1 δισ. ευρώ μηνιαίως το 2025), κατέγραψαν ετήσια μείωση 32,3%, σχολιάζει η ΤτΕ.
Η ακαθάριστη ροή δανείων προς τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις (502 εκατ. ευρώ) αυξήθηκε αντίστοιχα κατά 11,2%.
Μαζί με την αύξηση των δανείων συγκεκριμένης διάρκειας σε μικρές επιχειρήσεις, αυξήθηκαν οι χρηματοδοτήσεις για λειτουργικές ανάγκες. Οι χρηματοδοτήσεις με πιστωτικές γραμμές ή άλλες διευκολύνσεις, αυξήθηκαν κατά 15% ή 1,4 δισ. ευρώ στο δεκάμηνο του 2025, σε σύγκριση με το αντίστοιχο διάστημα του 2024. Αυτό δείχνει αύξηση της επιχειρηματικής δραστηριότητας των επιχειρήσεων- και είναι και ποιοτικά θετικό στοιχείο.
Η ΤτΕ προβλέπει ότι το 2025-26, η προβλεπόμενη άνοδος του ΑΕΠ σε συνδυασμό με το χαμηλότερο επίπεδο επιτοκίων στα τραπεζικά δάνεια από θα συνεχίσουν να στηρίζουν τη χορήγηση τραπεζικών πιστώσεων προς τις ΜΧΕ. "Επίσης, η απορρόφηση δανειακών πόρων στο πλαίσιο του RRF δεν αποκλείεται να ενισχυθεί περαιτέρω την εν λόγω διετία. Τέλος, τα χρηματοδοτικά προγράμματα του Ομίλου ΕΤΕπ και της ΕΑΤ αναμένεται να συνεχίσουν να συμβάλλουν στη διοχέτευση τραπεζικών επιχειρηματικών πιστώσεων.
Τη χορήγηση δανείων από τις τράπεζες προς τις επιχειρήσεις υποστήριξαν σημαντικά το 2025, τα προγράμματα συγχρηματοδότησης και εγγυοδοσίας του Ομίλου ΕΤΕπ καθώς και εκείνα της ΕΑΤ. Στην ίδια κατεύθυνση συνέβαλαν και τα τραπεζικά δάνεια συγχρηματοδότησης στο πλαίσιο του RRF, οι εκταμιεύσεις των οποίων σημείωσαν μικρή αύξηση το πρώτο δεκάμηνο του 2025 έναντι της αντίστοιχης περιόδου του 2024".
