Του Χάρη Φλουδόπουλου
Με τη μεγαλύτερη ετήσια πτώση από το 2020 έκλεισε το 2025 για το πετρέλαιο, παρόλο που ήταν ένα έτος γεμάτο γεωπολιτικές εντάσεις, κυρώσεις και συγκρούσεις. Οι αγορές επικεντρώθηκαν τελικά στον φόβο υπερπροσφοράς, που αποδείχθηκε ισχυρότερος από τους κινδύνους στην πλευρά της προσφοράς.
Το Brent υποχώρησε σχεδόν κατά 19% σε ετήσια βάση, καταγράφοντας την τρίτη διαδοχική χρονιά απωλειών – το μακρύτερο σερί στην ιστορία του. Αντίστοιχα, το αμερικανικό WTI κατέγραψε πτώση σχεδόν 20%. Την τελευταία συνεδρίαση του έτους, το Brent έκλεισε στα 60,85 δολ./βαρέλι και το WTI στα 57,42 δολ./βαρέλι.
Υπερπροσφορά αντί γεωπολιτικών κινδύνων
Παρά τον πόλεμο στην Ουκρανία, τις κυρώσεις σε Ρωσία, Ιράν και Βενεζουέλα, αλλά και τις εντάσεις στη Μέση Ανατολή, η αυξημένη παραγωγή και οι προσδοκίες για επάρκεια προσφοράς κυριάρχησαν στο επενδυτικό αφήγημα. Η αυξημένη παραγωγή από τις ΗΠΑ –που έφτασε σε ιστορικό υψηλό τον Οκτώβριο– καθώς και οι υψηλότερες ροές από τον ΟΠΕΚ+, περιόρισαν την ανοδική δυναμική των τιμών.
Αναλυτές επισημαίνουν ότι οι αμερικανοί παραγωγοί σχιστολιθικού πετρελαίου κατάφεραν να "κλειδώσουν" υψηλότερες τιμές μέσω αντιστάθμισης κινδύνου (hedging), διατηρώντας σταθερή την προσφορά ακόμη και σε περιβάλλον χαμηλότερων τιμών.
Προβλέψεις για το 2026
Σύμφωνα με εκτιμήσεις της BNP Paribas, το Brent ενδέχεται να υποχωρήσει έως τα 55 δολ./βαρέλι το πρώτο τρίμηνο του 2026, πριν ανακάμψει στα επίπεδα των 60 δολ. για το υπόλοιπο του έτους, καθώς η αύξηση της προσφοράς ομαλοποιείται και η ζήτηση παραμένει στάσιμη.
Τα τελευταία στοιχεία στις ΗΠΑ έδειξαν μείωση των αποθεμάτων αργού, αλλά και αυξήσεις σε βενζίνη και διυλισμένα προϊόντα, ενισχύοντας τις ανησυχίες για ασθενέστερη ζήτηση στις αρχές του νέου έτους. Παράγοντες της αγοράς προειδοποιούν ότι ο Ιανουάριος και ο Φεβρουάριος ενδέχεται να είναι "δύσκολοι" μήνες για τις τιμές.
Γεωπολιτική αβεβαιότητα στο φόντο
Το 2025 ξεκίνησε με ισχυρές ανοδικές πιέσεις, μετά την αυστηροποίηση των κυρώσεων στη Ρωσία από τις ΗΠΑ, που επηρέασαν ροές προς την Ασία. Ακολούθησαν επιθέσεις σε ενεργειακές υποδομές, εντάσεις στα Στενά του Ορμούζ και συγκρούσεις που κατά διαστήματα αναζωπύρωσαν τους φόβους για την προσφορά. Ωστόσο, προς το τέλος του έτους, η αγορά έδειξε να "τιμολογεί" περισσότερο την επάρκεια παρά τον κίνδυνο.
Στο πολιτικό μέτωπο, οι εξελίξεις στη Μέση Ανατολή και οι κινήσεις βασικών παικτών όπως η Σαουδική Αραβία και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, καθώς και οι αποφάσεις του OPEC+, παραμένουν κρίσιμοι παράγοντες για την πορεία των τιμών το 2026.
Εν κατακλείδι, το 2025 απέδειξε ότι, ακόμη και σε περιβάλλον υψηλής γεωπολιτικής έντασης, η δυναμική της προσφοράς μπορεί να καθορίσει την αγορά. Το ερώτημα για το 2026 είναι αν η ισορροπία αυτή θα διατηρηθεί ή αν μια νέα ανατροπή στο γεωπολιτικό σκηνικό θα αλλάξει ξανά το παιχνίδι.
