Του Brandon Kochkodin
Το iShares 20+ Year Treasury Bond ETF (TLT), με καθαρό ενεργητικό ύψους 45,4 δισ. δολαρίων, υποχώρησε την Τρίτη στη χαμηλότερη τιμή του εδώ και 22 χρόνια, σημειώνοντας πτώση 6% από την αρχή του έτους, καθώς η απόδοση των 30ετών κρατικών ομολόγων των ΗΠΑ ξεπέρασε το 5,33%, στο υψηλότερο επίπεδό της από το 2007. Το fund διαχειρίζεται η BlackRock, ο μεγαλύτερος διαχειριστής κεφαλαίων στον κόσμο, με υπό διαχείριση κεφάλαια ύψους 15,3 τρισ. δολαρίων στις 30 Ιουνίου.
Τι προκαλεί το sell-off στα ομόλογα; Οι τιμές του πετρελαίου πάνω από τα 90 δολάρια έχουν αναζωπυρώσει τους φόβους ότι ο πληθωρισμός θα παραμείνει υψηλός. Η ομοσπονδιακή κυβέρνηση κατέγραψε έλλειμμα 432,3 δισ. δολαρίων τον Ιούλιο, το μεγαλύτερο μηνιαίο έλλειμμα από τον Μάρτιο του 2021, και πρέπει να συνεχίσει να εκδίδει χρέος για να καλύψει το κενό. Οι εταιρείες τεχνολογίας αναμένεται να δανειστούν μισό τρισεκατομμύριο δολάρια φέτος για την ανάπτυξη υποδομών τεχνητής νοημοσύνης, προσφέροντας στους επενδυτές περισσότερα ομόλογα για να επιλέξουν. Όλα αυτά μεταφράζονται σε υψηλότερα επιτόκια και χαμηλότερες τιμές ομολόγων.
Αυτές οι δυνάμεις εξηγούν γιατί το TLT και πολλά άλλα ομολογιακά funds καταγράφουν απώλειες. Δεν εξηγούν, όμως, γιατί το TLT έχει χάσει πολύ περισσότερο από άλλα ομολογιακά funds.
Η BlackRock προσφέρει funds για κάθε τμήμα της αγοράς ομολόγων. Το fund της που επενδύει σε μακροπρόθεσμα κρατικά ομόλογα των ΗΠΑ υποχωρεί κατά 4,22% φέτος, ενώ το fund της που επενδύει σε ομόλογα υψηλού κινδύνου (junk bonds) ενισχύεται κατά 2,6%. Ένα fund που κατέχει έντοκα γραμμάτια του αμερικανικού Δημοσίου, τα οποία λήγουν σε τρεις μήνες ή λιγότερο, έχει σημειώσει άνοδο 2,27%.
Τα junk bonds, τα οποία από ορισμένες απόψεις συμπεριφέρονται περισσότερο σαν μετοχές, συχνά υπεραποδίδουν έναντι του κρατικού χρέους, ιδιαίτερα όταν η οικονομία είναι ισχυρή και οι χρεοκοπίες παραμένουν σε χαμηλά επίπεδα. Ωστόσο, η φετινή απόκλιση αναδεικνύει κάτι που η λέξη "ασφαλή" μπορεί να αποκρύψει. Τα κρατικά ομόλογα των ΗΠΑ ενέχουν μικρό κίνδυνο αθέτησης, αλλά μπορούν και πάλι να προκαλέσουν ζημιές όταν αυξάνονται τα επιτόκια, ιδιαίτερα όταν η αποπληρωμή τους απέχει δεκαετίες.
Τα ίδια τα funds της BlackRock δείχνουν τι συμβαίνει. Η αγορά ομολόγων τιμωρεί περισσότερο τη μεγάλη διάρκεια παρά τον πιστωτικό κίνδυνο.
Ο βασικός δείκτης που καθορίζει τις τιμές των ομολόγων είναι αυτό που είναι γνωστό ως effective duration (τροποποιημένη/αποτελεσματική διάρκεια), το οποίο μετρά πόσο ευαίσθητη είναι η τιμή ενός ομολόγου στις μεταβολές των επιτοκίων. Όταν τα επιτόκια αυξάνονται, οι τιμές των υφιστάμενων ομολόγων υποχωρούν, επειδή οι επενδυτές μπορούν να αγοράσουν νέα ομόλογα που προσφέρουν υψηλότερες αποδόσεις. Όταν τα επιτόκια μειώνονται, τα υφιστάμενα ομόλογα που προσφέρουν υψηλότερες αποδόσεις γίνονται πιο πολύτιμα.
Η διάρκεια ποσοτικοποιεί αυτή την ευαισθησία. Ένα fund με διάρκεια τριών ετών αναμένεται να χάσει περίπου 3% (της τιμής του) εάν τα επιτόκια αυξηθούν κατά μία ποσοστιαία μονάδα ή να κερδίσει περίπου 3% εάν τα επιτόκια μειωθούν κατά το ίδιο ποσό. Η διάρκεια του TLT, που ανέρχεται σε 14,81 έτη, υποδηλώνει μεταβολή της τιμής κοντά στο 15% σε οποιοδήποτε από αυτά τα δύο σενάρια.
Αυτό εξηγεί γιατί το iShares Broad USD High Yield Corporate Bond ETF, με καθαρό ενεργητικό ύψους 29 δισ. δολαρίων, έχει αντέξει. Οι εταιρείες στις οποίες επενδύει είναι πιο επικίνδυνες, αλλά η διάρκειά του είναι πολύ μικρότερη από εκείνη του TLT, μόλις 2,96 έτη. Παράλληλα, προσφέρει απόδοση 7,02%, δίνοντας στους επενδυτές περισσότερο εισόδημα ώστε να αντισταθμίσουν μια πτώση της τιμής. Η οικονομία έχει παραμείνει αρκετά ισχυρή, ώστε οι φόβοι για εκτεταμένες χρεοκοπίες να μην έχουν εξαλείψει αυτό το πλεονέκτημα.
Το iShares iBoxx $ Investment Grade Corporate Bond ETF, με καθαρό ενεργητικό ύψους 33,4 δισ. δολαρίων, κατέχει χρέος από ασφαλέστερες εταιρείες, με πιστοληπτική αξιολόγηση υψηλότερη από triple-B (BBB). Όμως η διάρκειά του είναι 7,67 έτη και έχει χάσει 1,21% φέτος. Οι δανειολήπτες είναι ασφαλέστεροι από εκείνους που συναντά κανείς στον δείκτη junk bonds, αλλά η αναμονή είναι μεγαλύτερη.
Στο βραχυπρόθεσμο τμήμα της αγοράς, το iShares 0-3 Month Treasury Bond ETF, με καθαρό ενεργητικό ύψους 103,2 δισ. δολαρίων και τρέχουσα απόδοση μόλις 3,6%, κατέχει έντοκα γραμμάτια που λήγουν σε τρεις μήνες ή λιγότερο. Το fund παίρνει πίσω τα χρήματά του και τα επανεπενδύει με τα τρέχοντα επιτόκια. Αυτό έχει διατηρήσει σταθερή την τιμή του, ενώ παράλληλα εισπράττει τόκους.
Το TLT βρίσκεται στο ακριβώς αντίθετο άκρο του φάσματος. Η διάρκεια των 14,81 ετών το αφήνει εκτεθειμένο όταν τα μακροπρόθεσμα επιτόκια αυξάνονται, όπως συμβαίνει τώρα. Οι επενδυτές θα επωφελούνταν εάν τα επιτόκια υποχωρούσαν, όμως φέτος έχουν κινηθεί προς την αντίθετη κατεύθυνση.
Τίποτα από όλα αυτά δεν σημαίνει ότι το ομόλογο υψηλού κινδύνου είναι ασφαλέστερο από τα κρατικά ομόλογα των ΗΠΑ. Δείχνει, όμως, ότι η λέξη "ασφαλές" μπορεί να σημαίνει διαφορετικά πράγματα. Τα Treasurys είναι ασφαλέστερα ως προς τον κίνδυνο αθέτησης. Τα βραχυπρόθεσμα ομόλογα είναι ασφαλέστερα ως προς τις μεταβολές των επιτοκίων.
Μέχρι στιγμής φέτος, το δεύτερο είδος ασφάλειας έχει αποδειχθεί σημαντικότερο.
