Της Ελευθερίας Πιπεροπούλου
Την επόμενη φάση ανάπτυξής της, με αιχμή τη στρατηγική συνεργασία με την αμερικανική Shield AI, την αναζήτηση νέων εξαγορών αλλά και τη δημιουργία νέων συνεργασιών στον ευρωπαϊκό αμυντικό κλάδο, σχεδιάζει το EFA Group.
Μιλώντας στο Capital.gr -στο περιθώριο του Athens Defence Conference-, ο Group CEO του EFA Group, Γρηγόρης Κουτσογιάννης, έδωσε ιδιαίτερη έμφαση στην ανάγκη ενίσχυσης των συνεργασιών στην Ευρώπη, σημειώνοντας ότι η ευρωπαϊκή αμυντική βιομηχανία παραμένει έντονα κατακερματισμένη, γεγονός που επιβραδύνει την καινοτομία και την ταχύτερη υλοποίηση νέων τεχνολογικών λύσεων.
Όπως ανέφερε, η Ευρώπη εξακολουθεί να χαρακτηρίζεται από κατακερματισμό και "βιομηχανικό εθνικισμό”, με αποτέλεσμα οι εταιρείες να λειτουργούν συχνά μεμονωμένα, σε αντίθεση με τις Ηνωμένες Πολιτείες, όπου η αγορά έχει οδηγηθεί σε πολύ μεγαλύτερη συγκέντρωση.
"Η Ευρώπη δεν είναι Αμερική. Πρέπει να βρούμε πιο έξυπνους τρόπους συνεργασίας ώστε να κινηθούμε πιο γρήγορα”, σημείωσε χαρακτηριστικά.
Σύμφωνα με τον ίδιο, η λύση βρίσκεται στη συνεργασία μεγάλων και μικρότερων εταιρειών, σε ένα μοντέλο που —όπως έχει περιγράψει και ο ιδρυτής του ομίλου, Κρίστιαν Χατζημηνάς— βασίζεται στη λογική "muscle and agility”.
"Οι μεγάλες εταιρείες διαθέτουν τη δυνατότητα να συμμετέχουν σε μεγάλα προγράμματα, ενώ οι μικρότερες μπορούν να κινηθούν γρηγορότερα, να αναπτύξουν λύσεις πιο ευέλικτα και να μειώσουν σημαντικά τον χρόνο λήψης αποφάσεων”, εξήγησε.
Η συνεργασία με τη Shield AI
Σε αυτή τη στρατηγική εντάσσεται και η συνεργασία που ανακοίνωσε πρόσφατα ο όμιλος με τη Shield AI, η οποία έχει αναπτύξει το λογισμικό Hivemind, ένα σύστημα αυτόνομου πιλότου που χρησιμοποιείται σε μη επανδρωμένα συστήματα.
Όπως εξήγησε ο κ. Κουτσογιάννης, το EFA Group θα αξιοποιεί τη βασική τεχνολογία της αμερικανικής εταιρείας και, στη συνέχεια, μέσω των ομάδων μηχανικών του στην Ελλάδα, θα προχωρά στην προσαρμογή και περαιτέρω ανάπτυξη του λογισμικού, ώστε να ενσωματώνεται στις δικές του πλατφόρμες και να ανταποκρίνεται στις απαιτήσεις των πελατών του. "Παίρνουμε τη βάση μιας μεγάλης εταιρείας — το λογισμικό — και με τους δικούς μας ανθρώπους και δυνατότητες το προσαρμόζουμε και το ενσωματώνουμε στις πλατφόρμες μας. Θα αναπτυχθεί από μηχανικούς στην Ελλάδα, ώστε να καλύπτουμε συγκεκριμένες ανάγκες πελατών”, ανέφερε.
Όπως σημείωσε, το συγκεκριμένο μοντέλο μειώνει σημαντικά το ρίσκο και επιταχύνει την ανάπτυξη νέων εφαρμογών.
Εγχώρια τεχνολογική βάση και αυτονομία
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται και στη δημιουργία εγχώριας τεχνολογικής βάσης, με στόχο κρίσιμες δυνατότητες ανάπτυξης λογισμικού, αναβαθμίσεων και τεχνικής υποστήριξης να παραμένουν υπό ελληνικό έλεγχο.
"Ο σκοπός γενικότερα με όλα αυτά τα εγχειρήματα είναι να δημιουργηθεί μια βάση στην Ελλάδα η οποία θα μας επιτρέπει να είμαστε αυτάρκεις. Να αναπτύσσουμε λογισμικό το οποίο ελέγχουμε εμείς, ώστε αν αύριο θέλουμε μια νέα πλατφόρμα ή άλλο αισθητήρα να μπορούμε να το κάνουμε μόνοι μας”, υπογράμμισε.
Παράλληλα, σημείωσε ότι το λογισμικό και η τεχνητή νοημοσύνη αποτελούν το σημείο εκκίνησης, με την τεχνογνωσία αυτή να αξιοποιείται οριζόντια σε ολόκληρο τον όμιλο.
Οργανική ανάπτυξη και εξαγορές
Παράλληλα, ο όμιλος προετοιμάζει νέα επιχειρηματικά ανοίγματα, με στρατηγική που συνδυάζει οργανική ανάπτυξη και στοχευμένες εξαγορές.
"Ο στόχος είναι διπλός: αφενός να συνεχίσουμε την οργανική ανάπτυξη μέσα από τις υπάρχουσες εταιρείες αφετέρου να εντοπίζουμε κενά στα οποία μπορούμε να επιταχύνουμε τις δυνατότητές μας μέσω εξαγορών”, ανέφερε.
Όπως αποκάλυψε, αρκετές πρωτοβουλίες βρίσκονται ήδη σε εξέλιξη και αναμένονται νέες ανακοινώσεις το προσεχές διάστημα.
"Υπάρχουν πολλές ιδέες σε διαφορετικά στάδια ωριμότητας και σύντομα θα τις ακούσετε”, σημείωσε χαρακτηριστικά.
Άμυνα και ευρωπαϊκή οικονομική ανάπτυξη
Μιλώντας στο πάνελ του συνεδρίου σχετικά με τον ρόλο της άμυνας στην ευρωπαϊκή ανάπτυξη, ο CEO του ομίλου σημείωσε ότι η διαρκής τεχνολογική ανανέωση μπορεί να λειτουργήσει ως μοχλός επιστημονικής και οικονομικής προόδου, μέσα από τρεις βασικές δυνάμεις.
Πρώτον, τη βιομηχανική κλιμάκωση, καθώς οι αμυντικές δαπάνες στην Ευρώπη έχουν αυξηθεί σημαντικά έως το 2025. Συγκεκριμένα, οι συνολικές δαπάνες των κρατών-μελών της ΕΕ εκτιμώνται στα 381 δισ. ευρώ το 2025, αυξημένες κατά 11% σε σχέση με το 2024 και κατά 63% σε σχέση με το 2020, ενώ οι άμεσες επενδύσεις στην άμυνα φτάνουν σχεδόν τα 130 δισ. ευρώ. Παράλληλα, η έρευνα και ανάπτυξη στην άμυνα ανέρχεται σε 17 δισ. ευρώ, αυξημένη κατά 30% σε σχέση με το 2024.
Δεύτερον, τις τεχνολογίες διπλής χρήσης, οι οποίες συμβάλλουν τόσο στην αποδοτικότερη αξιοποίηση δημόσιων πόρων όσο και στην ενίσχυση της αμυντικής ετοιμότητας. Ο κ. Κουτσογιάννης έκανε αναφορά σε τομείς όπως η τεχνητή νοημοσύνη, με την ευρωπαϊκή αγορά AI να προβλέπεται να φτάσει τα 190 δισ. ευρώ έως το 2030, η κυβερνοασφάλεια, η οποία εμφανίζει ετήσιο σύνθετο ρυθμό ανάπτυξης 8,7% για την περίοδο 2025–2030, τα διαστημικά συστήματα, οι αισθητήρες, το IoT και τα προηγμένα ηλεκτρονικά. Όπως υπογράμμισε, οι επενδύσεις αυτές δεν περιορίζονται στον αμυντικό τομέα, αλλά διαχέονται άμεσα και σε πολιτικές εφαρμογές, όπως η εφοδιαστική αλυσίδα, η ενέργεια, οι μεταφορές, οι τηλεπικοινωνίες και η προστασία κρίσιμων υποδομών.
Τρίτον, ο CEO του EFA Group έκανε αναφορά στο πρόγραμμα Στρατιωτικής Κινητικότητας ως πανευρωπαϊκό εργαλείο με ισχυρό οικονομικό αποτύπωμα, το οποίο στοχεύει στην αναβάθμιση λιμένων, σιδηροδρόμων, γεφυρών και αεροδρομίων, ενισχύοντας τη διασυνοριακή διακίνηση και τις εφοδιαστικές αλυσίδες.
Σύγκλιση στρατιωτικών και εμπορικών τεχνολογιών
Αναφερόμενος στη σχέση στρατιωτικής και εμπορικής τεχνολογίας, ο κ. Κουτσογιάννης σημείωσε ότι κατά την περίοδο του Ψυχρού Πολέμου η στρατιωτική τεχνολογία αποτελούσε τον βασικό μοχλό εξέλιξης, με τον εμπορικό τομέα να ακολουθεί.
Ωστόσο, η δομική μετατόπιση που προκάλεσε η φθηνή υπολογιστική ισχύς, η διάδοση των προσωπικών υπολογιστών και η μείωση της αμυντικής έρευνας και ανάπτυξης οδήγησε στο να αναλάβει ο εμπορικός τομέας τον ηγετικό ρόλο στις πρώτες δύο δεκαετίες του 21ου αιώνα.
Σήμερα, όπως σημείωσε, παρατηρείται σύγκλιση των δύο πεδίων, όπου οι τεχνολογίες διπλής χρήσης αξιοποιούνται και στους δύο τομείς, συνδυάζοντας αφενός την ανάγκη του στρατού για ακρίβεια και αξιοπιστία και αφετέρου την εμπορική δυνατότητα μαζικής διάθεσης και ευρείας χρήσης.
Οι τεχνολογίες διπλής χρήσης, όπως υπογράμμισε, βρίσκονται στον πυρήνα αυτής της σύγκλισης, καθώς έχουν σχεδιαστεί εξαρχής ώστε να εξυπηρετούν τόσο πολιτικές όσο και στρατιωτικές εφαρμογές, αποφέροντας σημαντικά οφέλη και στα δύο πεδία. Για την αμυντική κυριαρχία, επιτρέπουν ταχύτερη ανάπτυξη δυνατοτήτων και περιορισμό του ρίσκου, αξιοποιώντας παράλληλα οικονομίες κλίμακας από τις πολιτικές αγορές και το ευρύτερο οικοσύστημα καινοτομίας, στο οποίο περιλαμβάνονται τόσο startups όσο και μεγάλες τεχνολογικές εταιρείες. Αντίστοιχα, για τον εμπορικό τομέα, προσφέρουν τεχνολογίες δοκιμασμένες στα πιο απαιτητικά περιβάλλοντα, αναβαθμίζοντας τα πρότυπα απόδοσης, ιδίως ως προς την ανθεκτικότητα, την ασφάλεια και την αξιοπιστία, με εφαρμογές σε κρίσιμες υποδομές όπως οι μεταφορές, τα logistics και οι υπηρεσίες έκτακτης ανάγκης.
Μέσα από συνεργασίες εμπορικού και κρατικού τομέα, καθώς και δια-βιομηχανικές συνεργασίες, όπως ανέφερε, μπορεί να δημιουργηθεί ένα πιο αποκεντρωμένο δίκτυο ανάπτυξης με ταχύτερη εξέλιξη και, κυρίως, μεγαλύτερη ανθεκτικότητα σε περιόδους κρίσης. Υπογράμμισε ότι είναι στρατηγικής σημασίας να ενισχυθεί αυτή η στενή συνεργασία μεταξύ αμυντικού και εμπορικού τομέα, ώστε να απελευθερωθεί αμοιβαία αξία και να υποστηριχθεί η βιώσιμη ανάπτυξη.
Ευρωπαϊκή βιομηχανική ανασυγκρότηση και βιωσιμότητα
Αναφορικά με τις ιστορικές αμυντικές κινητοποιήσεις στην Ευρώπη, ο κ. Κουτσογιάννης υπογράμμισε ότι στο παρελθόν η βιομηχανική επέκταση ήταν κυρίως κρατικά καθοδηγούμενη, εθνικά προσανατολισμένη και με αργούς κύκλους τεχνολογικής ανανέωσης.
Όπως σημείωσε, ωστόσο, μια ευρύτερη αντίληψη σταθερότητας και διεθνούς ισορροπίας που είχε διαμορφωθεί στο παρελθόν —σε συνδυασμό με την απουσία μιας άμεσης και εμφανώς απειλητικής κατάστασης— οδήγησε σταδιακά σε μια μετατόπιση, η οποία επέτρεψε την αύξηση των αμυντικών εξαρτήσεων και της προσφυγής σε εξωτερικές πηγές. Το γεωπολιτικό περιβάλλον, όπως υπογράμμισε, καθιστά εκ νέου αναγκαία την αύξηση των αμυντικών δαπανών, καθώς το επιχειρησιακό πλαίσιο στο οποίο καλείται να ανταποκριθεί η Ευρώπη έχει αλλάξει ριζικά.
Σήμερα, όπως τόνισε, η πρόκληση είναι η ανάπτυξη ευέλικτων και διαλειτουργικών λύσεων που μπορούν να εξελίσσονται και να προσαρμόζονται με τον ρυθμό της τεχνολογίας. Σε αυτό το πλαίσιο, υπογράμμισε ότι η συνδυαστική αξιοποίηση των παραδοσιακών μεγάλων εταιρειών με βαριές παραγωγικές βάσεις και των νέων, πιο ευέλικτων εταιρειών μπορεί να επιτρέψει την κεφαλαιοποίηση των πλεονεκτημάτων και των δύο κόσμων.
Όπως ανέφερε, ο κατακερματισμός παραμένει διαρθρωτική αδυναμία και απαιτείται απομάκρυνση από τον βιομηχανικό εθνικισμό, με αξιοποίηση του πλαισίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Κλείνοντας, σημείωσε ότι το ζητούμενο είναι η διαμόρφωση μιας ευρωπαϊκής βιομηχανικής βάσης μέσω μακροπρόθεσμης στρατηγικής, που θα στηρίζεται σε συνεργασίες μεταξύ διαφορετικών εταιρειών, με στόχο την ανταγωνιστικότητα, την ανθεκτικότητα και την τεχνολογική υπεροχή.
