Της Ξανθής Γούναρη
Σε έξι νέες χώρες "με αστεία ονόματα", όπως είπε ο Απόστολος Βακάκης κατά τη διάρκεια της χθεσινής τηλεδιάσκεψης, θα επεκταθεί η Jumbo μέσω συνεργασίας με τον όμιλο Balfin. Οι νέες αγορές είναι η Ουκρανία, η Γεωργία, το Αζερμπαϊτζάν, η Αρμενία, το Καζακστάν και το Ουζμπεκιστάν. Αγορές που η Jumbo δεν θα έμπαινε μόνη της. "Δεν θέλω να είμαι ο πρώτος πιγκουίνος που πέφτει στο νερό όταν οι φάλαινες είναι πεινασμένες", επανέλαβε ο ιδιοκτήτης της εισηγμένης λιανεμπορικής αλυσίδας. Γι' αυτό συμφώνησε με τον Αλβανό δισεκατομμυριούχο Σαμίρ Μάνε να αναλάβει εκείνος να τις αναπτύξει -από το Α ως το Ω- και περιμένει "τις φάλαινες να χορτάσουν".
Η franchise συμφωνία με τον όμιλο Balfin, που βρίσκεται στο στάδιο της υπογραφής, βασίζεται σε ένα μοντέλο ριζικά διαφορετικό από τις υπάρχουσες. Το Balfin Group αναλαμβάνει πλήρως την ανάπτυξη, συμπεριλαμβανομένης αποθηκευτικής υποδομής στην Κίνα, χωρίς τα εμπορεύματα να περνούν από τις κεντρικές αποθήκες της Jumbo στην Ελλάδα, όπως γίνεται με όλα τα υπάρχοντα franchise. Σύμφωνα με πληροφορίες, η συμφωνία κρύβει και μια επιπλέον στρατηγική λογική: η Jumbo, αγοράζοντας ήδη τεράστιες ποσότητες από Κίνα για να τροφοδοτεί τις γεμάτες αποθήκες της σε όλες τις χώρες παρουσίας της, θα προμηθεύει πλέον και τις ανάγκες του Balfin για έξι νέες αγορές, αυξάνοντας περαιτέρω τις ποσότητες αγοράς και εξασφαλίζοντας ακόμα καλύτερες τιμές για αμφότερους. "Είναι franchise by trust", σχολίασε ο κύριος Βακάκης.
O επιχειρηματίας Σαμίρ Μάνε, 58 ετών, η περιουσία του οποίου σύμφωνα με το Forbes ανέρχεται στα 1,9 δισ. δολάρια — ο πρώτος Αλβανός που μπήκε στη λίστα δισεκατομμυριούχων του περιοδικού, έχει χτίσει έναν από τους ισχυρότερους επενδυτικούς ομίλους των Δυτικών Βαλκανίων, με παρουσία σε 9 κλάδους και 12 χώρες, περίπου 5.500 εργαζομένους και συνολικές επενδύσεις 985 εκατ. ευρώ. Γεννημένος στην Κορυτσά, εγκατέλειψε την Αλβανία μετά την κατάρρευση του κομμουνισμού το 1991, εγκαταστάθηκε στη Βιέννη ως πρόσφυγας και εργάστηκε ως μεταφραστής για να χτίσει τις πρώτες επιχειρηματικές του σχέσεις. Το 1993 άρχισε να πουλά οικιακές συσκευές στη χώρα του, ταξιδεύοντας από τη Βιέννη στα Τίρανα κοιμώμενος σε φορτηγά. Το χαρτοφυλάκιό του εκτείνεται σήμερα από τη λιανική και το real estate έως τον τραπεζικό τομέα, τα logistics, την εκπαίδευση και τη φιλοξενία.
Η συνεργασία του με τη Jumbo ξεκίνησε το 2011 με το πρώτο κατάστημα στα Τίρανα, επεκτάθηκε στο Κόσοβο το 2014, στη Βοσνία το 2017 και στο Μαυροβούνιο το 2019, ενώ τον Απρίλιο του 2026 άνοιξε νέο κατάστημα Jumbo στο Μπαρ του Μαυροβουνίου. Το 2024 οι πωλήσεις των Jumbo υπό τη διαχείριση Μάνε ξεπέρασαν για πρώτη φορά τα 100 εκατ. ευρώ.
Τουρκία: "Κάτω από το ραντάρ", marketing budget μηδέν
Μια αγορά που πιθανόν η Jumbo δεν θα αγγίξει με φυσική παρουσία πριν "χορτάσουν οι φάλαινες" είναι και η Τουρκία. Άλλωστε ο Απόστολος Βακάκης, που "κάθεται" σε ένα ταμείο σχεδόν 540 εκατ. ευρώ, δήλωσε και πάλι ότι γεννήθηκε "κότα" και σκοπεύει να πεθάνει κότα. Το e-shop στη χώρα, προγραμματισμένο για το τέλος 2026, δεν αποτελεί εμπορική επίθεση αλλά ελεγχόμενη αναγνώριση. Η Jumbo θα αξιοποιήσει την υποδομή των κέντρων διανομής στη Ρουμανία, θα λειτουργήσει αποκλειστικά με δικές της δυνάμεις χωρίς στρατηγικό εταίρο και σχεδιάζει να εισέλθει "κάτω από το ραντάρ", χωρίς διαφημιστική δαπάνη. "Στο 2026 το marketing budget για την Τουρκία είναι μηδέν. Θέλουμε να μετράμε τα πράγματα με ηρεμία", ανέφερε ο Βακάκης. Παράλληλα, η αναβάθμιση της ψηφιακής πλατφόρμας, που ξεκίνησε ήδη για τη Βουλγαρία, αποτελεί προϋπόθεση για την είσοδο στην Τουρκία.
Ερωτηθείς ωστόσο από το Capital για το συνολικό ποσοστό πωλήσεων που προέρχεται από το e-commerce, ο κύριος Βακάκης το χαρακτήρισε συμπληρωματική υπηρεσία: "Θα είμαστε ευχαριστημένοι αν σε κάθε χώρα το e-commerce αντιστοιχεί σε αξία σε δύο-τρία καταστήματα Jumbo".
Όσο για την προοπτική φυσικής παρουσίας της Jumbo στην αγορά της γείτονος, ο Απ. Βακάκης ήταν σαφής: "Είναι άλλο πράγμα να βομβαρδίζεις από τις ΗΠΑ και άλλο να προσγειωθείς στο Ιράν. Θα κρατήσουμε αυτή την επιλογή για την επόμενη γενιά, εκτός αν είναι απολύτως αναγκαίο".
Το καρφί Βακάκη στη Citi
Πάντως ο επικεφαλής της Jumbo, που προτιμά να είναι αφελής παρά γενναίος, ξεκαθάρισε ότι η στρατηγική της Jumbo έχει αποδειχθεί στην πράξη και δεν τίθεται υπό αμφισβήτηση.
"Κανείς δεν αμφισβητεί ουσιαστικά τη στρατηγική μας εκτός από ορισμένους αναλυτές που θέλουν να προωθήσουν κάποια άλλη εταιρεία. Είναι ελεύθεροι να το κάνουν. Αλλά ας αναρωτηθεί κανείς για αυτές τις εταιρείες: ποια είναι η αποτίμησή τους σήμερα; Αναπτύσσονται ή επιβραδύνουν;" είπε ως έμμεση απάντηση στη Citi. Ο αμερικανικός οίκος τον Ιανουάριο 2026 είχε υποβαθμίσει τη σύσταση σε Neutral από Buy για την Jumbo, κόβοντας την τιμή-στόχο στα 27 ευρώ από 32 ευρώ, με επίκεντρο την επέκταση της Action στη Νοτιοανατολική Ευρώπη. Μετά τα αποτελέσματα 2025 διατήρησε Neutral, χαρακτηρίζοντας τα "μικτά".
Στην ερώτηση του αναλυτή της Citi, Maxim Nekrasov, του ίδιου που υπέγραψε την υποβάθμιση τον Ιανουάριο, για το τι οδηγεί το guidance σε flat κερδοφορία, ο Απ. Βακάκης παραδέχθηκε ότι "δεν θα ήταν λάθος κανείς να μειώσει το μικτό περιθώριο κατά ένα ή δύο ποσοστιαίες μονάδες". Αιτία; Πόλεμοι, ναύλοι, συναλλαγματική αβεβαιότητα. Για τα ναύλα αποκάλυψε ότι η Jumbo μοιράζεται το κόστος παράκαμψης της Ερυθράς Θάλασσας μισά-μισά με τους προμηθευτές. "Κανένα container δεν περνά από τη διώρυγα. Πηγαίνουν γύρω από την Αφρική. Πόσο από αυτό το κόστος δικαιολογείται και πόσο εξυπηρετεί τα συμφέροντα των logistics εταιρειών; Βγάλτε το συμπέρασμα μόνοι σας". Για τον ανταγωνισμό από την Action, κεντρικό επιχείρημα της Citi σημείωσε ότι "ο ανταγωνιστής μας είναι τα supermarkets και τα μαζικά καταστήματα, όλοι οι άλλοι ανταγωνίζονται σε παράλληλο πεδίο".
Δυναμικό ξεκίνημα
Για το 2026, η εταιρεία προβλέπει αύξηση πωλήσεων 5% και οργανικά καθαρά κέρδη στο εύρος 310–320 εκατ. ευρώ, με Capex που αναμένεται να αγγίξει τα 60 εκατ. ευρώ, σχεδόν διπλάσιο από τα 38 εκατ. ευρώ του 2025, αντανακλώντας την επιτάχυνση των επενδύσεων.
Τα πρώτα στοιχεία δικαιώνουν την αισιοδοξία. Οι πωλήσεις στο α' τρίμηνο 2026 αυξήθηκαν κατά 7%, με Ελλάδα και Βουλγαρία να ηγούνται με +11% η καθεμία και Κύπρο στο +4%. Η Ρουμανία εμφάνισε πτώση 4%, αντανάκλαση μιας αγοράς που, όπως παραδέχθηκε ο κύριος Βακάκης, "βρίσκεται σε ύφεση με τα διαρθρωτικά της προβλήματα να παραμένουν άλυτα". Ωστόσο ο ίδιος ήταν κατηγορηματικός ως προς τη στρατηγική δέσμευση: "Δεν χάνουμε ούτε ένα λεπτό ύπνου για το μέλλον μας στη Ρουμανία".
Το πλάνο επέκτασης και οι νέες υποδομές
Στόχος στη Ρουμανία είναι τουλάχιστον ένα νέο υπερ-κατάστημα ετησίως με τελικό στόχο τον διπλασιασμό των 20 καταστημάτων στην επόμενη δεκαετία. Στην Ελλάδα τουλάχιστον τέσσερα νέα υπερ-καταστήματα εντός τριετίας, δύο στην Κύπρο και ένα στη Βουλγαρία εντός διετίας, με το συνολικό δίκτυο να φτάνει τα 116 καταστήματα στην επόμενη δεκαετία.
Στο franchise δίκτυο -45 καταστήματα σε επτά χώρες- η Fox Group σχεδιάζει 3-4 νέα Jumbo στο Ισραήλ εντός 2026, ενώ το πρώτο κατάστημα στο Τορόντο αναμένεται αρχές 2027. Για τον Καναδά, ο κύριος Βακάκης σημείωσε ότι η εκκίνηση καθυστερεί λόγω του πολέμου, καθώς ο franchisee είναι ισραηλινός. "Ευτυχώς που συνεχίζουν να δουλεύουν. Πολεμούν με το ένα χέρι και με το άλλο δουλεύουν", είπε. Στα Βαλκάνια, η σύμβαση εμπορικής συνεργασίας για Σερβία και Βόρεια Μακεδονία ανήκει στον όμιλο Vero του Νίκου Βερόπουλου.
Στο μέτωπο του νέου format καταστημάτων, τα pop-up stores θα αναπτυχθούν παράλληλα σε όλες τις χώρες παρουσίας του ομίλου για απόκτηση τεχνογνωσίας, με πιλοτική εφαρμογή στον Καναδά. Για τα logistics, η Jumbo έχει προ-συμφωνήσει Giga κέντρο διανομής 60.000 τ.μ. στη Ρουμανία (λειτουργικό εντός 2026), ενώ ανεγείρονται δύο νέα αποθηκευτικά κέντρα στην Ελλάδα, ένα στη Θεσσαλονίκη, το οποίο θα ολοκληρωθεί το 2027 και θα εξυπηρετεί τη Βόρεια Ελλάδα και τη Βουλγαρία, και ένα στα Οινόφυτα με ορίζοντα ολοκλήρωσης το 2028-2029.
Το 30-40% του Capex της τριετίας θα πάει σε κέντρα διανομής, με το υπόλοιπο σε νέα καταστήματα και αγορά ακινήτων. Για την απόκτηση ιδιόκτητων καταστημάτων, ο κύριος Βακάκης διατύπωσε μια χαρακτηριστική αρχή: "Όταν υπάρχει αβεβαιότητα έχει νόημα να αγοράζεις. Όταν η αβεβαιότητα λυθεί, εστιάζεις στη γενική ανάπτυξη. Στόχος είναι κάποια μέρα να έχουμε στην ιδιοκτησία μας όλα τα καταστήματα που μας ενδιαφέρουν".
Ταμείο-φρούριο
Στα τέλη του 2025, τα ταμειακά διαθέσιμα και τα κυκλοφορούντα χρηματοοικονομικά στοιχεία ανήλθαν σε 539,64 εκατ. ευρώ από 447,81 εκατ. ευρώ ένα χρόνο νωρίτερα. Ο καθαρός δανεισμός παρέμεινε βαθιά αρνητικός στα -473,21 εκατ. ευρώ και τα ίδια κεφάλαια ανήλθαν σε 1.576,37 εκατ. ευρώ, αντιπροσωπεύοντας το 84,19% του συνολικού παθητικού. Αναφερόμενος μάλιστα στο buyback τόνισε πως "είναι η τελευταία μας επιλογή, πρώτα νέα καταστήματα, δεύτερον αγορά υφιστάμενων, και τρίτον -αν δεν πετύχουμε τα δύο πρώτα- επιστροφή χρημάτων στους μετόχους".
Τζίρος ρεκόρ, συμπίεση περιθωρίων
Ο κύκλος εργασιών του Ομίλου διαμορφώθηκε σε 1.232,90 εκατ. ευρώ, αυξημένος κατά 7,22%. Τα καθαρά ενοποιημένα κέρδη ανήλθαν σε 320,31 εκατ. ευρώ — σε συγκρίσιμη βάση αυξημένα κατά 3,56%. Το EBITDA διαμορφώθηκε σε 435,66 εκατ. ευρώ με περιθώριο 35,34%, ενώ το μικτό περιθώριο υποχώρησε σε 54,72% από 55,61%, εν μέρει λόγω αυξημένων franchise πωλήσεων που φέρουν χαμηλότερα περιθώρια. Τα κέρδη ανά μετοχή ανήλθαν σε 2,384 ευρώ και ο ROCE στο 27,09%. Αξιοσημείωτη ήταν η στροφή προς ιδιόκτητα ακίνητα: εξαγοράστηκαν τρία έως πρότινος μισθωμένα καταστήματα σε Λάρισα, Αχαρνών και Πάτρα, με συνολική επένδυση περί τα 25 εκατ. ευρώ, ενώ τον Οκτώβριο αποκτήθηκε το 100% της Herald Ελλάς, ιδιοκτήτριας του VESO MARE στην Πάτρα, έναντι 10,8 εκατ. ευρώ.
Μέρισμα 0,70 ευρώ για τη χρήση 2025
Οι συνολικές χρηματικές διανομές κατά τη χρήση 2025 ανήλθαν σε 131,5 εκατ. ευρώ. Η Διοίκηση θα προτείνει στην ΤΓΣ της 8ης Ιουλίου 2026 μέρισμα 0,70 ευρώ μικτό ανά μετοχή (καθαρό: 0,665 ευρώ), συνολικού ύψους 94,06 εκατ. ευρώ. Στις αρχές Μαρτίου 2026 είχε ήδη καταβληθεί έκτακτη διανομή 0,50 ευρώ/μετοχή, συνολικού ύψους 67,18 εκατ. ευρώ.
Κλείνοντας, ο κύριος Βακάκης επέστρεψε εκεί που ξεκίνησε, στην επιχειρηματική του φιλοσοφία: "Η αποστολή μας είναι αυτή μιας ιαπωνικής εταιρείας. Θέλουμε να θέσουμε τα θεμέλια για να υπάρχουμε για γενιές, όχι να δημιουργήσουμε ένα εγχείρημα με πεπερασμένες δυνατότητες. Προσπαθούμε να παραμένουμε συνεχώς αφελείς ώστε να καταλήξουμε επιτυχημένοι, όχι έναντι της τελειότητας, αλλά έναντι των ανταγωνιστών μας", σημείωσε. Προέβλεψε μάλιστα ότι "έρχονται καλύτερες εποχές και όχι χειρότερες" για να προσθέσει αμέσως, με τον χαρακτηριστικό του αυτοσαρκασμό, ότι εννέα στις δέκα φορές πέφτει έξω.
